1. Նշված երեւույթներից որո՞նք են ֆիզիկական, որոնք՝ քիմիական.

ա) երկաթի ժանգոտումը,
Քիմիական՝ Երկաթը դառնում է ժանգ
բ) ջրի սառչումը,
Ֆիզիկական՝ Ձևը փոխվում է բայց նույն բանն է։
գ) բենզինի այրումը,
քիմիական՝ այրվում է և փոխվում է
դ) ալումինի հալումը:
ֆիզիկական՝ միայն ձևն է փոխում

2. Բերե՛ք քիմիական ռեակցիայի օրինակներ, որոնց դեպքում՝

ա) ջերմություն է կլանվում,
վառելիքի այրումը
բ) ջերմություն է անջատվում,
կրակը
գ) լույս է անջատ­վում,
կրակը
դ) հոտ է տարածվում:
Սոխի հոտ տարածելը կտրվելուց

3.Բերված երեւույթներից ընտրե՛ք քիմիական ռեակցիաները: Ի՞նչ հատկանիշներից ելնելով կարող եք ասել, որ ընտրվածները քիմիական ռեակցիաներ են.

ա) կաղամբի թթվելը,
բ) սառույցի հալվելը,
գ) արեւի լուսարձակելը,
դ) եր­կաթե ձողի ժանգոտվելը,
ե) ջրի եռալը,
զ) շաքարի լուծվելը ջրում:

Ստեղնաշարերը համակարգիչների կարևոր մասն են։ Սակայն առաջին ստեղնաշարը համակարգչի մաս չէր, այլ գրամեքենայի։

Առաջին գրամեքենան ստեղծել են 1829 թվականին։ Կոճակները սեղմում էին և մեքենան թղթի վրա թանաքով գրում էր։ Առաջին գրամեքենան ամեն ինչ մեծատառ էր գրում։

Բայց այս գրամեքենաները մի խնդիր ունեին։ Մարդիկ շատ արագ էին գրում և կոճակները խառնվում էին։ Դրա համար այբբենական կարգի փոխարեն ստեղնաշարները սկսեցին QWERTY դասավորությունով սարքել 1870 թվականի կողմերը։ Այսօր համարյա բոլոր համակարգիչները QWERTY ստեղնաշարներն են օգտագործում:

Առաջին համակարգիչ ENIAC մեքենան էր: Էկրան չուներ, բայց շատ մեծ մեքենա էր, Փենսիլվանիայի համալսարանի ամբողջ նկուղը զբաղեցնում էր (167մ²), իսկ քաշը 30 տոննա էր։

101․

17 * 2 = 34
34 = 10 = 24
17 + 34 + 24 = 75

104-ա․

ա)

105-ա․

ա)
<CDA և <BDA անկյունները պետք է հավասար լինեն որովհետև AB և AC հատվածները և <1 ու <2-ը հավասար են։

ՏՆԱՅԻՆ․

102․

48 – 18 = 30
30 – 4,6 = 25,4
25,4 : 2 = 12,7
12,7 + 4,6 = 17,3

104-բ․

բ)

<D = <C
<A = <E
<C = 47^o
<A = 42^o

105-բ․

AB = AC
AB = 15 սմ
BD = CD
BD = 5 սմ

• Նկարագրիր՝ ի՞նչ տրամադրություն է գերիշխում բանաստեղծությունում.

հանգիստ, խաղաղ, մտածկոտ, տխուր

• Յուրաքանչյուր քառատողից առանձնացրու տրամադրություն փոխանցող պատկերը.

Առաջին քառատող – Լուռ ճահճում հանդարտ նուրբ եղեգը դողում է;

Երկրորդ քառատող – Արագիլը մենակ ու լուռ քայլում և մտորում է։

Երրորդ քառատող – Հեղինակը մռայլ ափին նստած թախծում է և ննջում է։

• Մարդ-բնություն փոխհարաբերությունն ինչպիսին է բանաստեղծությունում.

Բնություն խաղաղությունը և տխրությունը ազդում է նաև մարդու վրա։

• Բանաստեղծությունը սովորիր անգիր։

57․

<AOB – (<AOC – <COB) = <AOB – 15 = 155 – 15 = 140
140 : 2 = 70
<AOC = 70 + 15 = 85
AOC -= 85

59․

AOB կիսորդ = M, COD կիսորդ = N
<AOD = 90^o
<AOD : 3 = <AOB + <BOC + <COD = 30 + 30 + 30
30 : 2 = 15
AON = 15 + 30 + 15 = 60^o

61․

այո։ Օրինակ․ 200 ։ 2 = 100

ՏՆԱՅԻՆ․

58․

<BOC = <AOC : (<AOB + <BOC) = 108 : (3 + 1) = 27
<AOB = 27 * 3 = 81^o

60․

<UOV = <ZOY : 2 + <XOY : 2
<XOZ = <ZOY + <XOY
<XOZ = <UOV * 2 = 80 * 2 = 160^o

45-ա,գ,ե,է,թ,ժա. Գտեք միանդամների արտադրյալին հավասար միանդամը․

ա) 3ab * 2a = 6ab
գ) 9ce² * 6ce = 54c²e³
ե) 4ap² * 5a²p = 20a³p³
է) 3a²bc * 6abc = 18a³b²c²
թ) 7c²ek * 5c³e⁴k = 35c⁵e⁵k²
ժա) 4k⁶p²x³ · 4k²p⁴x⁴ = 16k⁸p⁶x⁷

46-ա,գ,ե,է. Գտեք միանդամների արտադրյալին հավասար միանդամը․

ա) 11pk² * 4p³x = 44p⁴k²x
գ) 3a * (-6)a²b = -18a³b
ե) (-5)c³k * 5ck² = -25c⁴k³
է) (-5)p2x2 * 8p²x⁵ = -40p⁴x⁷

47-ա,գ,ե,է. Գտեք միանդամների արտադրյալին հավասար միանդամը․

ա) 1 1/5 a²b³ * 1 1/9 ab² = 1 1/3 a³b⁵
գ) 1/2 ck² * 2/3 ck = 1/3 c²k³
ե) (-2 1/4) p²x² * 1 1/3 px³ = -3p³x⁵
Է) (-1 2/3) a²x³ * (-3/5) a²x⁴ = -1a⁴x⁷

44-ա,գ,ե,է. Պարզեցրեք միանդամի գրառումը՝ օգտագործելով աստիճանի հատկությունները։

ա) a²a³ = a⁵
գ) k⁵k³ = k⁸
ե) a³ba² = a⁵b
է) 2x³yx²y⁵ = 2x⁵y⁶

ՏՆԱՅԻՆ․

45-բ,դ,զ,ը,ժ,ժբ․ Գտեք միանդամների արտադրյալին հավասար միանդամը․

բ) 8bc³ * bc = 8b²c⁴
դ) 7e²k * 6e³k = 42e⁵k²
զ) 6kp * 7k²p² = 42k³p³
ը) 4bc²e * 6b²ce = 24b³c³e²
ժ) 6e²k⁵p * 8e³k⁴p = 48e⁵k⁹p²
ժբ) 9px²y³ * 4p⁴x³y² = 36p⁵x⁵y⁵

46-բ,դ,զ,ը․ Գտեք միանդամների արտադրյալին հավասար միանդամը․

բ) 15x²y³ * 8x⁴y = 120x⁶y⁴
դ) (-4)b² * (-7)bc² = 28b³c²
զ) (-7)k²p³ * (-9)kp³ = 63k⁴p⁶
ը) 25x²y * (-6)x²y² = -150x⁴y³

43-բ,դ,զ,ը․ Պարզեցրեք միանդամի գրառումը՝ օգտագործելով աստիճանը։

բ) kpppkp = k²p⁴
դ) 7xxyyyyx = 7x³y⁴
զ) 3a2a3a = 18a
ը) a²a³a⁵ = a¹⁰

47-բ,դ,զ,ը․ Գտեք միանդամներիարտադրյալին հավասար միանդամը․

բ) (-1 2/3)b²c³ * (-2/15)b²c² = 2/9 b⁴c⁵
դ) 1 2/3 k³p² * (-1 1/5)kp2 = -30k⁴p⁴
զ) (-9/11)x²y³ * (-1 2/9)xy = 1x³y⁴
ը) (-2 5/6)a³c² * 1 2/3 ac² = 85/18 a⁴c⁴

41․

լուծում.
1) 8 : 2 = 4
2) 4 – 0,7 = 3,3
3) 4 – 2,4 = 1,6

պատ․
AN = 3,3 , BN = 1,6

44-ա․

ա)
լուծում․
AB : 2 = 1
1 : 2 = 0,5
2 – 1 : 2 = 1,5

պատ․ AC և CB = 1, AO = 0,5 , OB = 1,5

45․

լուծում․
14 : (3 + 1) = 3,5
3,5 * 3 = 10,5

պատ․ AD = 10,5

46-ա․

ա)
լուծում․
1) 12 : 2 + 9 : 2 = 10,5

պատ․ 10,5 սմ

ՏՆԱՅԻՆ․

42․

լուծում․
20 – 4 = 16
16 : 2 = 8
8 + 4 = 12

պատ․ AD = 8 սմ, BD = 12 սմ

44-բ․

լուծում․
3,2 (CB) * 2 = 6,4 (AB)
AC = CB
3,2 (AC) : 2 = 1,6 (AO)
AO = OC
1,6 (OC) + 3,2 (CB) = 4,8 (OB)

պատ․ AB = 6,4 մ (640 սմ), AC = 3,2 մ (320 սմ), AO = 1,6 մ (160 սմ) OB = 4,8 մ (480 սմ)

46-բ․

12 : 2 – 9 : 2 = 1,5

պատ․ 1,5 սմ

47․

41-ա,գ,ե,է․ Գրեք տված մինադամի հակադիր միանդամը․

ա) 6ab = -6ab
գ) 8kcp = -8kcp
ե) -k = k
է) 2,5 = -2,5

42-ա,գ․ Գրեք միանդամների արտադրյալը աստիճանի տեսքով, անվանեք հիմքը և աստիճանը․

ա) bbbb = b⁴, հիմքը b-ն է, աստիճանը՝ 4-ը։
գ) ccccccc c⁷, հիմքը c-ն է, աստիճանը` 7-ը։

43-ա,գ,ե,է․ Պարզեցրեք միանդամը գռարումը՝ օգտագործելով աստիճանը․

ա) aba = a²b
գ) 3abab = 3a²b²
ե) ababa = a³b²
է) a³a⁴ = a⁷

44-ա,գ,ե,է․ Պարզեցրեք միանդամի գռարումը՝ օգտագործելով աստիճանի հատկությունները․

ա) a²a³ = a⁵
գ) k⁵k³ = k⁸
ե) a³ba² = a⁵b
է) 2x³yx²y⁵ = 2x⁵y⁶

ՏՆԱՅԻՆ․

41-բ,դ,զ,ը․ Գրեք տված մինադամի հակադիր միանդամը․

բ) (-3)bc = -(-3)bc
դ) p = -p
զ) 0 = 0
ը) -18abx = 18abx

42-բ,դ․ Գրեք միանդամների ար;տադրյալը աստիճանի տեսքով, անվանեք հիմքը և աստիճանը․

բ) aaaaa = a⁵, հիմքը a-ն է, աստիճանը` 2։
դ) kkkkkkkkk k<sup>9</sup>, հիմքը k-ն է, աստիճանը` 9:

43-բ,դ,զ,ը․ Պարզեցրեք միանդամը գռարումը՝ օգտագործելով աստիճանը․

բ) kpppkp = k²p⁴
դ) 7xxyyyyx = 7x³y⁴
զ) 3a2a3a = 3²2a³
ը) a²a³a⁵ = a¹⁰

44-բ,դ,զ,ը․ Պարզեցրեք միանդամի գրառումը՝ օգտագործելով աստիճանի հատկությունները․

բ) b⁴b = b⁵
դ) x³x¹² = x¹⁵
զ) k⁴n⁵k³n² = k⁷n⁷
ը) 3a¹⁰b²a¹⁰b² = 3a²⁰b⁴

1. ինչ է նշանակում «ֆիզիկա» բառը։

Ֆիզիկա բառը առաջացել է հունարեն  «ֆիզուս» բառից որը նշանակում է բնություն։ Առաջին գիրքը գրել է հույն գիտնական Արիստոտելը մ․թ․ա չորրորդ դարին:

2. որն է ֆիզիկայի հիմնական խնդիրը։

Ֆիզիկայի հիմնական խնդիրը շրջակա աշխհարի և այնտեղ տեղի ունեցող երևույթները բացատրելն է։

3. ինչ է ուսումնասիրում ֆիզիկան։

Ֆիզիկան ուսումնասիրում է բնության մեջ տեղի ունեցող փոփոխությունները։

4. քննարկել ինչ է բնությունը։

Բնությունը այն ամենի ամբողջությունն է, ինչը շրջապատում է մարդուն։ Մարդը ևս բնության մասնիկ է։

5. ինչ ես հասկանում բնության երևույթ ասելով։

Բնության մեջ տեղի ունեցող փոփոխությունները անվանում ենք բնության երևույթներ։

6. բերել ֆիզիկական երևույթների օրինակներ։

թղթի ճղվելը, ջրի եռալը, ապակու ջարդվելը։

7. թվարկել ֆիզիկական երևույթների տեսակները։

Մեխանիկական, ջերմային, լուսային, ատոմային։

8. ինչ է ֆիզիկական մարմինը:Բերեք օրինակներ։

Ֆիզիկական մարմինը մի կամ մի քանի նյութերից կազմված մարմին է։ Օրինակ՝ Սեղան, քանոն, գրիչ, գիրք։

9. ինչ է նյութը:Բերեք օրինակներ:

ֆիզիկական մարմինների բաղադրող տարրը։ Օրինակ՝ Փայտ, քար, երկաթ։

10. ինչ է մատերիան։

Մատերիան այն ամենն է, ինչ գոյություն ունի բնության մեջ։

11. ինչպես ենք գիտելիքներ ձեռք բերում բնության երևույթների մասին։

Դիտումներով։

12. ինչ է փորձը և ինչով է այն տարբերվում դիտումից։

Փորձը հնարավորություն է տալիս նույն պայմաններում բազմիցս կրկնելու ուսումնասիրվող երևույթը և հատուկ սարքերով կատարելու համապատասխան չափումները։

13․ Ինչ է վարկածը։

Վարկածը օգտագործվում է երևույթի բացատրության ճշտությունը ստուգելու համար։

14. Ինչ է օրենքը։

Օրենքները բնության տարբեր երևությների միջև կապերն են բացահայտում։

15. Ինչ է ֆիզիկական տեսությունը։

Ֆիզիկական տեսությունը բացատրում է հայտնի երևույթները և կանխատեսում է անհայտ երևույթները և դրանց հետևանքները։

34-ա,գ,ե,է,թ,ի․ Միանդա՞մ են արդյոք հետևյալ արտահայտությունները․

ա) a
գ) ba
ե) ab/a + b
է) 3/4xy
թ) -1,26
ի) p/b axy

35-ա,գ,ե,է․ Անվանեք միանդամի թվային և տառային արտադրիչները․

ա) a9
a = տառային, 9 = թվային
գ) c2/3
c = տառային, 2/3 = թվային
ե) x(−1) y
x, y = տառային, -1 = թվային
է) 5kb
k, b = տառային, 5 – թվային

36-ա,գ,ե,է․ Գրեք բոլոր այն միանդամներիը, որոնք ստացվում են տված միանդամում արտադրիչների տեղերը փոխելիս․

ա) 3ab
a3b, ab3, 3ba, b3a, ba3
գ) x7yz
7xyz, xy7z, xyz7, 7xzy, x7zy, xz7y, xzy7, 7yzx, y7zx, yz7x, yzx7, 7yxz, y7xz, yx7z, yxz7, 7zxy, z7xy, zx7y, zxy7, 7zyx, z7yx, zy7x, zyx7
ե) ab3
3ab, a3b, 3ba, b3a, ba3
է) a(-2)bc
(-2)abc, a(-2)bc, ab(-2)c, abc(-2), (-2)acb, a(-2)cb, ac(-2)b, acb(-2), (-2)bac, b(-2)ac, ba(-2)c, bac(-2), (-2)bca, b(-2)ca, bc(-2)a, bca(-2), (-2)cab, c(-2)ab, ca(-2)b, cab(-2), (-2)cba, c(-2)ba, cb(-2)a, cba(-2)

37-ա,գ,ե. Պարզեցրեք միանդամի գրությունը․

ա) 0ab = 0
գ) 1kpx = kpx
ե) a5b(-3)c(-8) = abc120

ՏՆԱՅԻՆ․

34-բ,դ,զ,ը,ժ․ Միանդա՞մ են արդյոք հետևյալ արտահայտությունները․

բ) a + b
դ) b2c
զ) ax/b
ը) 7a – 3
ժ) (a – b) * 3

35-բ,դ,զ,ը․ Անվանեք միանդամի թվային և տառային արտադրիչները․

բ) 0,6xy
x, y = տառային, 0,6 = թվային
դ) b4c
b, c = տառային, 4 = թվային
զ) a
a = տառային
ը) 0,21axy
a, x, y = տառային, 0,21 = թվային

36-բ,դ,զ․ Գրեք բոլոր այն միանդամներիը, որոնք ստացվում են տված միանդամում արտադրիչների տեղերը փոխելիս․

բ) d(-2)3c
(-2)d3c, d3(-2)c, d3c(-2), (-2)dc3, d(-2)c3, dc(-2)3, dc3(-2), (-2)3dc, 3(-2)dc, 3d(-2)c, 3dc(-2), (-2)3cd, 3(-2)cd, 3c(-2)d, 3cd(-2), (-2)cd3, c(-2)d3, cd(-2)3, cd3(-2), (-2)c3d, c(-2)3d, c3(-2)d, c3d(-2)
դ) a4
4a
զ) 2ak5
a2k5, ak25, ak52, 2a5k, a25k, a52k, a5k2, 2ka5, k2a5, ka25, ka52, 2k5a, k25a, k52a, k5a2, 25ak, 52ak, 5a2k, 5ak2, 25ka, 52ka, 5k2a, 5ka2

37-բ,դ,զ․ Պարզեցրեք միանդամի գրությունը․

բ) xy0z = 0
դ) ab1m = abm
զ) 6×1/2y(-1/3)z = 1xyz